Επιχειρηματικές Δαπάνες 2026: Νομοθεσία, Ερμηνεία και Ελεγκτικές Προσεγγίσεις

Λεπτομέρειες

7 Λοιπές Παροχές Τρίτων

Σε αυτό το κεφάλαιο του βιβλίου παρουσιάζονται οι λοιπές παροχές τρίτων, όπου παρατίθενται περιπτώσεις, οι οποίες με προηγούμενες αποφάσεις ή εγκυκλίους είχαν διευκρινιστεί και αναλόγως ισχύουν και σήμερα. Κατά γενικό κανόνα, οι λοιπές παροχές τρίτων, στο βαθμό που αποτελούν παραγωγική δαπάνη και πραγματοποιούνται προς το συμφέρον της επιχείρησης, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων, σύμφωνα με το γενικό κανόνα του άρθρου 22 ΚΦΕ.[1] Βεβαίως όλες οι περιπτώσεις κρίνονται με βάση τα πραγματικά περιστατικά από το φορολογικό έλεγχο.

7.1 Συνδρομές που καταβάλλονται σε επαγγελματικά σωματεία

Οι συνδρομές που καταβάλλονται σε επαγγελματικά σωματεία των οποίων η επιχείρηση είναι μέλος, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα.

Εφόσον σκοπός του επαγγελματικού συλλόγου είναι η υποβοήθηση της οικονομικής συνεργασίας και ανάπτυξης των μελών του, οι συνδρομές των μελών στο σύλλογο αυτό αποτελούν παραγωγική δαπάνη και εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης. (σχετ. 1083816/1991)

Σε απάντηση ερώτησης σχετικά με τη δυνατότητα έκπτωσης των συνδρομών που καταβάλλονται σε επαγγελματικό σωματείο (σ.σ. αρτοποιών) από τις επιχειρήσεις-μέλη του σωματείου αυτού, με το υπ’ αριθ. 1035431/2008 έγγραφο έχει διευκρινιστεί ότι οι συνδρομές των μελών του σωματείου προς αυτό αποτελούν παραγωγική δαπάνη των επιχειρήσεων και εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα τους. (σχετ. 1035431/2008)

7.2 Δαπάνες που πραγματοποιούν οι επιχειρήσεις σε Εμπορικά Επιμελητήρια

Οι δαπάνες που πραγματοποιούν οι επιχειρήσεις σε Εμπορικά Επιμελητήρια για την έκδοση πιστοποιητικών προέλευσης εισαγωγών, προορισμού εξαγωγών, θεώρησης ξενόγλωσσων τιμολογίων εισαγωγών ή εξαγωγών και επίσημης μετάφρασής τους, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα τους. (σχετ. ΠΟΛ.1056/2007)

7.3 Δαπάνες για μετρήσεις ακροαματικότητας και δημοσκοπήσεις

Οι δαπάνες που καταβάλλουν οι επιχειρήσεις Ραδιοτηλεοπτικών Μέσων για μετρήσεις ακροαματικότητας και δημοσκοπήσεις των προγραμμάτων που προβάλλουν ή εκπέμπουν, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα τους, για το λόγο ότι διενεργούνται στα πλαίσια για την ανάπτυξη εργασιών και τη βελτίωση της θέσης της επιχείρησης. (σχετ. ΠΟΛ.1056/2007)

7.4 Κοινόχρηστα

«Κοινόχρηστα» γραφείων, καταστημάτων κλπ. εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

7.5 Ποσά που καταβάλλουν οι φαρμακευτικές επιχειρήσεις σε φορείς αξιοποίησης και ανακύκλωσης απορριμμάτων συσκευασιών

Τα ποσά που καταβάλλουν, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του ν.2939/2001, οι επιχειρήσεις παραγωγής ή εμπορίας φαρμάκων σε φορείς ή επιχειρήσεις αξιοποίησης και ανακύκλωσης απορριμμάτων συσκευασιών, οι οποίοι λειτουργούν με τελικό σκοπό την οργάνωση συστημάτων συλλογικής εναλλακτικής διαχείρισης συσκευασιών ή και άλλων προϊόντων, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα τους. (σχετ. ΠΟΛ.1106/2008)

7.6 Συνδρομές σε επιστημονικά περιοδικά

Συνδρομές σε επιστημονικά περιοδικά που έχουν σχέση με το αντικείμενο της επιχείρησης εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδά της. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

7.7 Δαπάνες μεσίτη ασφαλίσεων

Η δαπάνη εκπαίδευσης σε ΚΕΚ την οποία πραγματοποιεί φυσικό πρόσωπο προκειμένου να αποκτήσει άδεια ασκήσεως δραστηριότητας μεσίτη ασφαλίσεων, καθώς και η δαπάνη για την εγγραφή του στο οικείο επιμελητήριο. Εκπίπτουν ακόμα η συνδρομή στο επιμελητήριο, στον οικείο επαγγελματικό σύνδεσμο καθώς και οι συνδρομές στον κλαδικό τύπο. (σχετ. 1003024/63/Α0012/2004)

7.8 Συνδρομές σε ιστοσελίδες

Συνδρομές σε ιστοσελίδες για την άντληση πληροφοριών, ενημέρωση κ.ά. που έχουν σχέση με το αντικείμενο της επιχείρησης εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα. (σχετ. ΠΟΛ.1028/2006)

7.9 Δαπάνες για κάλυψη νομικής υποστήριξης

Οι δαπάνες για κάλυψη νομικής υποστήριξης και εκπροσώπησης ενώπιον των Διοικητικών δικαστηρίων που καταβάλλονται για τις ανάγκες του ελευθέριου επαγγέλματος (Δικηγόρου), αποτελούν λειτουργική δαπάνη, η οποία εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδά του. (σχετ. 1001229/42/Α0012/2001)

7.10 Ποσά που καταβάλλονται για συμμετοχή σε σύστημα ανταμοιβής καταναλωτών με τη χρήση μαγνητικής κάρτας

Τα ποσά που καταθέτει στην τράπεζα (αξία πόντων) η κάθε μία από τις επιχειρήσεις που συμμετέχει στο σύστημα ανταμοιβής καταναλωτών με τη χρήση μαγνητικής κάρτας, εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδά της, γιατί συμβάλλουν στην παραγωγή εισοδήματος. Επίσης, για την τράπεζα αποτελεί ακαθάριστο έσοδο και περαιτέρω, η «εκροή» που πραγματοποιεί προς τη συνεργαζόμενη επιχείρηση κατά το χρόνο εξαργύρωσης των πόντων, αποτελεί δαπάνη εκπιπτόμενη από τα ακαθάριστα έσοδα αυτής. (σχετ. 1159929/2011)

7.11 Δαπάνη ηλεκτρικού ρεύματος

Δαπάνη ηλεκτρικού ρεύματος, έστω και αν ο μετρητής έχει παραμείνει στο όνομα του ιδιοκτήτη του ακινήτου (εκμισθωτή) εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδα της μισθώτριας επιχείρησης. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

Η ανωτέρω δαπάνη εκπίπτει και όταν ο λογαριασμός εκδίδεται στο όνομα της εταιρείας, στην οποία ανήκει κατά κυριότητα το κτίριο, εξοφλείται από την ίδια και στη συνέχεια τιμολογεί με το ίδιο ποσό την επιχείρηση που χρησιμοποιεί το ακίνητο, ανεξάρτητα αν η τελευταία καταβάλλει ή όχι μίσθωμα. (σχετ. ΠΟΛ.1106/2008)

7.12 Έκπτωση λογαριασμών ΔΕΚΟ όταν η έδρα της επιχείρησης είναι η οικία του επιχειρηματία

Αναφορικά με τους λογαριασμούς ΟΤΕ, ΔΕΗ, κ.λπ. της οικίας σας η οποία χρησιμοποιείται ως έδρα της επιχείρησής σας οι εν λόγω δαπάνες εκπίπτουν από τα ακαθάριστα εισοδήματα κατά το μέρος αυτών που αφορούν την άσκηση της επιχειρηματικής σας δραστηριότητας και συμβάλλουν στην ανάπτυξη των εργασιών σας και στη δημιουργία εισοδήματος και όπως ορίζεται από το μισθωτήριο ή το συμφωνητικό δωρεάν παραχώρησης.

Η διαπίστωση της ύπαρξης των προϋποθέσεων αυτών για την αναγνώριση της έκπτωσης μίας δαπάνης από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης είναι θέμα πραγματικό και ως εκ τούτου εναπόκειται στην εξελεγκτική εξουσία του προϊσταμένου της ΔΟΥ, ο οποίος σε κάθε περίπτωση ερευνά το ύψος και τη φύση της κάθε συγκεκριμένης δαπάνης και σε περίπτωση αμφιβολίας κρίνουν τα Διοικητικά Δικαστήρια και επομένως, η υπηρεσία δεν μπορεί να αποφανθεί εκ των προτέρων αν μία συγκεκριμένη δαπάνη εκπίπτει ή όχι από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης. (σχετ. 1042733/2007)

7.13 Δαπάνη ύδρευσης

Η δαπάνη ύδρευσης εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδα. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

Η ανωτέρω δαπάνη εκπίπτει και όταν ο λογαριασμός εκδίδεται στο όνομα της εταιρείας, στην οποία ανήκει κατά κυριότητα το κτίριο, εξοφλείται από την ίδια και στη συνέχεια τιμολογεί με το ίδιο ποσό την επιχείρηση που χρησιμοποιεί το ακίνητο, ανεξάρτητα αν η τελευταία καταβάλλει ή όχι μίσθωμα.( σχετ. ΠΟΛ.1106/2008)

Προσοχή!

Στην περίπτωση ταμειακής εξόφλησης συναλλαγών με επιχειρήσεις προμήθειας ηλεκτρικού ρεύματος και νερού, δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις της περ. β’ του άρθρου 23 ΚΦΕ.

Με την απόφαση της Διεύθυνσης Εφαρμογής Άμεσης Φορολογίας υπ’αριθ. πρωτ. 1069697 ΕΞ 2016 οι δαπάνες για την προμήθεια ηλεκτρικού ρεύματος και νερού που εξοφλούνται στα ταμεία (γκισέ) των επιχειρήσεων καθώς και στα συμβεβλημένα καταστήματα που πραγματοποιούν εισπράξεις για λογαριασμό τους, εφόσον αποδεικνύονται από τα κατάλληλα δικαιολογητικά τα οποία φέρουν τα στοιχεία του πελάτη, έγινε δεκτό ότι αναγνωρίζονται φορολογικά ως εκπιπτόμενες επιχειρηματικές δαπάνες από το χρόνο έναρξης ισχύος του ΚΦΕ. Ουσιαστικά με αυτή την απόφαση, ανακαλούνται όσα αναφέρονταν στο αριθ. πρωτ. ΔΕΑΦΒ 1139502 ΕΞ 2015 έγγραφο περί μη εξαιρέσεως αυτών των περιπτώσεων.

Η εξόφληση των υπόψη δαπανών στα ταμεία (γκισέ) των επιχειρήσεων δεν θέτει εν αμφιβόλω τη διενέργεια πραγματικής ως προς το ύψος συναλλαγής, αφού οι εν λόγω επιχειρήσεις εκδίδουν παραστατικά με βάση καθορισμένη τιμολογιακή πολιτική και γενικούς όρους συναλλαγών στους οποίους προσχωρεί ο καταναλωτής.

7.14 Δαπάνη τηλεφώνου

Δαπάνη τηλεφώνου, έστω και εάν το τηλέφωνο ανήκει στον ιδιοκτήτη του ακινήτου εκπίπτει από τα ακαθάριστα έσοδα της μισθώτριας επιχείρησης. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

Η ανωτέρω δαπάνη εκπίπτει και όταν ο λογαριασμός εκδίδεται στο όνομα της εταιρείας, στην οποία ανήκει κατά κυριότητα το κτίριο, εξοφλείται από την ίδια και στη συνέχεια τιμολογεί με το ίδιο ποσό την επιχείρηση που χρησιμοποιεί το ακίνητο, ανεξάρτητα αν η τελευταία καταβάλλει ή όχι μίσθωμα. (σχετ. ΠΟΛ.1106/2008)

7.15 Δαπάνες ταχυδρομικών υπηρεσιών

Δαπάνες ταχυδρομικών υπηρεσιών εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

7.16 Δαπάνες αποθήκευσης και φύλαξης προϊόντων

Δαπάνες αποθήκευσης και φύλαξης προϊόντων, εμπορευμάτων, κλπ. εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα. (σχετ. ΠΟΛ.1005/2005)

7.17 Χρόνος έκπτωσης δαπανών σε περίπτωση συνεχιζόμενης παροχής υπηρεσίας η οποία ολοκληρώνεται σε επόμενη χρήση

Με την ΠΟΛ.1113/2015 διευκρινίσθηκε, αναφορικά με τον χρόνο έκπτωσης των επιχειρηματικών δαπανών, ότι αυτές εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα του φορολογικού έτους το οποίο αφορούν, με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 23 (π.χ. χρόνος έκπτωσης ασφαλιστικών εισφορών, κ.λπ.). Οι δαπάνες των οποίων τα δικαιολογητικά εκδίδονται ή λαμβάνονται έως την ημερομηνία κλεισίματος του ισολογισμού και αφορούν την κλειόμενη χρήση επίσης εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα του έτους που αφορούν.

Ενόψει των ανωτέρω, σε περίπτωση συνεχιζόμενης παροχής υπηρεσίας, η οποία ολοκληρώνεται το επόμενο φορολογικό έτος, ανεξάρτητα αν το σχετικό δικαιολογητικό εκδίδεται πριν ή μετά την προθεσμία κλεισίματος του ισολογισμού, η σχετική δαπάνη εκπίπτει στο φορολογικό έτος εντός του οποίου ολοκληρώνεται η παροχή και υπάρχει υποχρέωση έκδοσης του σχετικού δικαιολογητικού.

Περαιτέρω, η αναγνώριση των εξόδων που αφορούν παροχές ηλεκτρικού ρεύματος, ύδατος κ.λπ., στα απλογραφικά βιβλία, από λογιστικής απόψεως, γίνεται βάσει της αρχής του δουλευμένου, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 17 των ΕΛΠ.

Δηλαδή, για λογαριασμό παροχής περιόδου 1.12.20Χ0-31.1.20Χ1 αξίας 500 ευρώ για παράδειγμα, το έξοδο που αφορά την περίοδο 1.12.20Χ0 – 31.12.20Χ0, έστω 250 ευρώ, θα αναγνωρισθεί ως έξοδο στη χρήση 20Χ0. Σημειώνεται ότι σε κάθε περίπτωση έχει εφαρμογή η αρχή της σημαντικότητας, που προβλέπεται στην παρ. 5 του άρθρου 7. (σχετ. ΣΛΟΤ 1065 ΕΞ 2017)

(σχετ. ΠΟΛ.1094/2016)

7.18 Λογιστική απεικόνιση παροχών τρίτων

Οι παροχές τρίτων καταχωρούνται γενικά στους οικείους υπολογαριασμούς του 64 «Διάφορα λειτουργικά έξοδα». Οι δαπάνες αυτές υπόκεινται σε ΦΠΑ εκτός των ασφαλίστρων (άρθρο 27, παρ.1 περ. ιη, Κώδικας ΦΠΑ) και των μισθωμάτων ακινήτων (άρθρο 27, παρ.1 περ. κε’, Κώδικας ΦΠΑ)

Παράδειγμα:

Η βιομηχανική εταιρεία «ΔΕΛΤΑ ΑΕΒΕ» λαμβάνει τους κάτωθι λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος:

1. Λογαριασμός ηλεκτρικού ρεύματος που αφορά τη λειτουργία των γραφείων της στην Αθήνα ο οποίος αφορά την περίοδο 1.10.20Χ9 – 31.10.20Χ9 με ημερομηνία έκδοσης 31.10.20Χ9 συνολικής αξίας 162 €. Η αναλυτική χρέωση των ποσών παρουσιάζεται κατωτέρω:

Αξία ρεύματος	100
ΦΠΑ 6%	6,80
Τέλη καθαριότητας και φωτισμού	56
Σύνολο	162

Η λογιστική εγγραφή θα είναι η κάτωθι:

Κωδικός	Περιγραφή	Χρέωση	Πίστωση
64.02.98.0006	Φωτισμός πλην ηλεκτρικής ενέργειας παραγωγής με ΦΠΑ 6%	100
54.02.02.0029.0006	ΦΠΑ δαπανών με ΦΠΑ 6%	6
64.11.02.0000	Τέλη καθαριότητας και φωτισμού	56
50.01.00	Προμηθευτές εσωτερικού μη συνδεδεμένοι		162
31.10.20Χ9 – Λογαριασμός ρεύματος περιόδου 1.10.20Χ9 – 31.10.20Χ9

2. Λογαριασμός ηλεκτρικού ρεύματος που αφορά την κατανάλωση ρεύματος του τμήματος παραγωγής στη βιομηχανική μονάδα που διαθέτει στα Οινόφυτα και ο οποίος καταλογίζεται ως βασική δαπάνη στα ΓΒΕ για τον υπολογισμό του κόστους της μηνιαίας παραγωγής της. Ο εν λόγω λογαριασμός αφορά την περίοδο 1.10.20Χ9 – 31.10.20Χ9 αλλά έχει εκδοθεί με ημερομηνία έκδοσης 1.11.20Χ9 συνολικής αξίας 25.000 €. Η αναλυτική χρέωση των ποσών παρουσιάζεται κατωτέρω:

Αξία ρεύματος	23.400
ΦΠΑ 6%	1.404
Τέλη καθαριότητας και φωτισμού	196
	25.000

Η λογιστική εγγραφή θα είναι η κάτωθι:

Κωδικός	Περιγραφή	Χρέωση	Πίστωση
64.02.00.0006	Ηλεκτρικό ρεύμα παραγωγής με ΦΠΑ 6%	23.400
64.11.02.0000	Τέλη καθαριότητας και φωτισμού	196
56.01.01.0000	ΔΕΗ		23.596
31.10.20Χ9 – Ηλεκτρικό ρεύμα παραγωγής περιόδου 1.10.20Χ9 – 31.10.20Χ9

Κωδικός	Περιγραφή	Χρέωση	Πίστωση
56.01.01.0000	ΔΕΗ	23.596
54.02.02.0029.0006	ΦΠΑ δαπανών με ΦΠΑ 6%	1.404
50.01.00	Προμηθευτές εσωτερικού μη συνδεδεμένοι		25.000
1.11.20Χ9 – Λήψη λογαριασμού ηλεκτρικού ρεύματος παραγωγής περιόδου 1.10.20Χ9 – 31.10.20Χ9